Wednesday, October 26, 2022

ગુજરાતી ભાષા એ જો રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય બોલચાલના વિશાળ ફલક પર આવવું હશે તો

જ્યારે મનુષ્ય બહુભાષી થઈ જાય છે, મહાનગર કે નગરમાં કાન થી બે, ત્રણ, ચાર ભાષાઓ બોલતો-સમજતો થઈ જાય છે (લખતો નહીં!) ત્યારે તેની માતૃભાષાનું વ્યાકરણ લુઝ થઈ જાય છે. વ્યાકરણ બહુ સખ્ત હતું માટે સંસ્કૃત મરી ગઈ અને વ્યાકરણ લુઝ હતું માટે અંગ્રેજી ભાષા હોંગકોંગ અને કેનબેરાથી કેપ્ટાઉન અને લોસ એન્જેલસ સુધી ફેલાઈ ગઈ. ગુજરાતી ભાષા એ જો રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય બોલચાલના વિશાળ ફલક પર આવવું હશે તો વ્યાકરણને લચીલું બનાવવું પડશે, નવા શબ્દો સરેઆમ સ્વીકારી લેવા પડશે.

- ચંદ્રકાંત બક્ષી "શબ્દ અને સાહિત્ય"

Thursday, October 20, 2022

"જેમ ઋતુઓમાં વસંત હોય છે એમ પરિવારમાં બેટી હોય છે, રેગિસ્તાની કબીલાઓની આ કહેવત સારી છે..."

- ચંદ્રકાંત બક્ષી "શબ્દ અને સાહિત્ય"

Tuesday, October 18, 2022

ગણિત કરતા ભાષા મને કેમ ગમે છે

"મજા આવે છે નવી નવી ભાષાઓ સાંભળવાની અને બોલતી વખતે મૂર્ખ ભૂલો કરતા રહેવાની. ભાષા શીખવાનો એક જ સ્વર્ણ નિયમ છે: ભૂલો કરતા રહેવાની હિંમત હોવી જોઈએ. ગણિત અને ભાષાના શિક્ષણમાં આ જ ફરક છે: ગણિતમાં ભૂલો ન ચાલે. ભાષામાં ભૂલો દોડે..."

- ચંદ્રકાંત બક્ષી "શબ્દ અને સાહિત્ય"

Saturday, May 28, 2022

જ્યારે રીવાંશીએ મને નેઈલ પોલિશ કરી દીધી

હું નીચે સૂઈને આરામ કરતો હતો ત્યારે મારું ધ્યાન નો'તું અને રીવાંશીએ મારા પગ ના અંગુઠા પર નેઈલ પોલિશ કરી દીધી. 

અને પછી જોરથી હસતા બોલી: મમ્માં, મેં પપ્પાને નેઈલ પોલિશ કરી દીધી 😀

Sunday, November 28, 2021

રીવાંશી સ્કૂલમાં

  • આખરે કોવિડનો કેર થોડો ઓછો થયો અને નાના બાળકોની સ્કૂલો શરુ થઇ. 
  • આ વખતે કિરણ અને રીવાંશી નવરાત્રી પહેલાં જ ભરૂચ ગયા હતા અને દિવાળીમાં ૧૫-૨૦ દિવસ હું પણ જઈ આવ્યો (થેન્ક્સ તો વર્ક ફ્રોમ હોમ). 
  • કિરણ અને રીવાંશી આ વખતે પ્રથમ વખત ફ્લાયટમાં એકલા બેંગલોરથી વડોદરા ગયા.
  • ભરૂચથી પાછા આવ્યા પછી ૧૮ નવેમ્બર ૨૦૨૧ એ અમે રીવાંશીની એની સ્કૂલ "Tender Hearts International School" માં મુકવા ગયા. 
  • એમતો એની ઓનલાઈન સ્કૂલ માર્ચમાં જ (૩ માર્ચ ૨૦૨૧) ચાલું કરી દીધેલી.
  • અમને (ખાસ કરીને કિરણને) વધારે ડર હતો કે રીવાંશી સ્કૂલમાં એકલી રહેશે કે નહિ. પણ એને સહેજ પણ વાંધો નથી આવ્યો અને એ રડી પણ નથી. ઇન ફેક્ટ, એ તો ૨-૩ દિવસ પહેલાથી જ ઉત્સુક હતી અને ત્યાં ગયા પછી પણ એને મજા આવી. 
  • પછીના દિવસો પણ એને કઈ તકલીફ નથી પડી અને મજા આવી રહી છે. 
  • એને ત્યાં drawing કરવાની મજા આવે છે, પણ જો મેડમ એને ABC કે 123 લખવાનું કહે તો એને કંટાળો આવે છે. 
  • બીજી ચિંતા એ પણ હતી કે એને ત્યાં English માં મેડમ અને બીજા બાળકો વાતચીત કરે છે એ સમજમાં આવશે કે નહિ ? જો કે મેડમને તો થોડું હિન્દી આવડે છે એટલે તકલીફ નથી. 
  • સ્કૂલ ઘરથી નજીક છે અને એને જવું ગમે છે એ સારું છે; બાકી પછી આગે આગે દેખતે હૈ હોતા હૈ ક્યા ?

Wednesday, May 5, 2021

મારા વહાલાં બાળકોને - ૪

ડીયર રુદ્રરાજ અને રીવાંશી, 

બીલેટેડ હેપ્પી બર્થડે!

જોતજોતામાં તમે બંને ૩ વર્ષના થઇ ગયા!

કોરોના વાયરસે જે કાળોકેર વર્તાવ્યો છે એ જોતા આ વર્ષે પણ તમારો જન્મદિવસ અલગ અલગ જગ્યાએ ઉજવવો પડશે. જો કે વચ્ચે દિવાળીમાં તમે બંને એ થોડો સમય સાથે વિતાવ્યો. 

ચાલો તો હવે તમારી વાતો કરીએ.

રુદ્રરાજ :

  • હવે તું ઘણો એક્ટીવ થઇ ગયો છે અને ઘરે બધાંને ઘણી દોડાદોડી કરાવે છે. તને હવે ટેબલ કે બેડ પકડીને ઉભા થતાં પણ આવડી ગયું છે. 
  • તને ઘૂંટણીએ ચાલતા આવડી ગયું છે જેમાં ઘરે બધાને ખુબ ધ્યાન રાખવું પડે તારું.
  • તને ટી.વી જોવું ગમે છે અને તે જોવામાં તું તલ્લીન થઇ જાય છે. 
  • તને એ.સી. વગર ચાલતું નથી. ગરમીમાં રાતે તું સુતો નથી. તારા માટે તરત એ.સી ફિટ કરાવવું પડ્યું કારણકે જી.એન.એફ.સી ટાઉનશીપ જાન્યુઆરીમાં છોડ્યા પછી ગીતાકુન્જમાં તરત એ.સી. નોતું બેસાડ્યું અને ગરમી વધતા તે રાતે જાગવાનું અને જગાડવાનું ચાલું કર્યું'તું. 
  • ફોન પર વિડીયો કૉલ પર તને રીવાંશી અને ઉદિતરાજને જોવા ગમે છે અને એમને જોઇને તું સ્માઈલ આપે છે. 

 

રીવાંશી :

  • તને હવે ઘણું બધું બોલતા આવડી ગયું છે એટલે આખો દિવસ તારી કાલીઘેલી વાતો સાંભળ્યા સિવાય અમારી પાસે છૂટકો નથી. 
  • ઉપરાંત હવે તને થોડું હિન્દી પણ આવડી ગયું છે (થેન્ક્સ તો સામે રહેતા પરિવારને - એમના દીકરા શીવીન સાથે રમીને તને ઘણું હિન્દી આવડ્યું) એટલે તું અમુક વાર અમારી સાથે હિન્દીમાં પણ વાત કરે છે. 
  • અમને ઘણીવાર એવું લાગે છે કે તું મોટી થઈને સ્પોર્ટ્સમાં આગળ વધીશ કારણકે તને દોડાદોડી કરવી, ફૂટબાલ રમવું, જમ્પિંગ કરવું, ફાયટ કરવું બહું જ ગમે છે અને ગજબની શક્તિ છે તારામાં (કે પછી અમારી નબળાઈ ?)
  • ઓનલાઈન ક્લાસ પણ તારા શરું કર્યા છે. જેમાં તું કોઈ વાર સરખું ધ્યાન આપીને મેડમ સાથે વાતો કરે છે અને બાકીનો ટાઈમ રમત કરવામાં. તે છતાં તું ઘણું શીખી છે એનો મને સંતોષ છે. 
  • તને હજી અડધો 'સ' બોલતા નથી આવડતો. એટલે તું smell ને 'મેલ', story ને 'ટોરી' અને small ને 'મોલ' કહે છે.
  • તને હજી ફોન પર કોઈની સાથે વાતો કરવી નથી ગમતી અને જો વિડીઓ કૉલ આવે તો તને હવે કટ કરતાં પણ આવડી ગયું છે એટલે તરત તું ફોન કટ કરી નાખે છે. 
  • ફરી પાછું કોરોનાએ માથું ઉચક્યું છે એટલે ફરી તને અગાસી પર રમવા લઇ જવા સિવાય અમારી પાસે કોઈ ઓપ્શન નથી. 
  • તારા બર્થડે અગાઉ તને સાયકલ ગીફ્ટમાં આપી. બર્થડે પર જ આપવાની હતી પણ તારી જૂની સાયકલ તું ગાર્ડનમાં રમવા લઇ ગઈ હતી મમ્મી સાથે ત્યારે કોઈએ એનું એક ટાયર તોડી નાખ્યું એટલે બર્થડે પહેલાં જ નવી સાયકલ લેવી પડી. 
  • તને પેપ્પા પિગ કાર્ટૂન જોવું બહુ ગમે છે અને એટલે જ તારા બર્થડે પર અમે પેપ્પા પિગ ફેમીલીવાળી કેક મંગાવી હતી જે તને ખુબ ગમી હતી. સાથે સાથે બાજુમાં રહેતા ૨-૩ પરિવારના નાના બાળકોને પણ  (ગાયત્રી, યુકતા) પણ બોલાવેલા જે તારા માટે ગીફ્ટ લઈને આવેલા એટલે તને ઘણું ગમ્યું હતું. (મારી ફ્રેન્ડ સંધ્યા પણ એની દીકરી અનીકાને લઈને આવેલી).
  • તને સ્વીમીંગમાં જવાની ઘણી ઈચ્છા છે પણ આ કોરોનાને કારણે ઘણી જગ્યાએ સ્વીમીંગ બંધ છે (અને જવું હિતાવહ પણ નથી). આવતા વર્ષે તને લઇ જવાની ઈચ્છા છે. 

ફરીથી તમને બંનેને હેપ્પી બર્થડે અને ખુબ ખુબ આશીર્વાદ. 


ગયા વર્ષોની પોસ્ટ :

  1. મારા વહાલાં બાળકોને - ૩ 
  2. મારા વહાલાં બાળકોને - ૨ 
  3. મારા વહાલાં બાળકોને - ૧ 

Sunday, August 23, 2020

નવાજુની - 14

  •  ધ્રુવ ભટ્ટની 'ન ઇતિ' વાંચવાની ખરેખર મજા આવી. આજકાલ ધ્રુવ ભટ્ટ મારા પ્રિય લેખક થઇ ગયા છે. એમને લખેલા ગીત પણ સાંભળવાની અને ખાસ તો અનુભવવાની ખુબ મજા આવે છે. યુટ્યુબ પર એમને લખેલા ગીત ઘણા લોકોએ ગાયા છે. ધ્રુવ ભટ્ટનું 'અકૂપાર' પછી 'ન ઇતિ' બીજું પુસ્તક છે જે મેં વાંચ્યું હોય. 
  • હાલમાં બેન કાર્સન નું 'ગીફ્ટેડ હેન્ડ્સ' વાંચી રહ્યો છે. અમેરિકાના ખ્યાતનામ સર્જન પરનું પુસ્તક છે. આ જ નામ પરથી મૂવી પણ છે. 
  • બહાર ઓફીસ સિવાય જવાનું ટાળું છું - આમને આમ ૪ મહિના થઇ ગયા આ કોરોના કેર ને. પણ અકન્દેરે સારું છે કે બધા ઘરમાં રહેવા ટેવાય ગયા છે અને ખાસ તો વગર કારણે બહાર જવું, બહારનું ખાવું-પીવું, વગેરે બધું બંધ થઇ ગયું છે. પૈસાની બચત અને સ્વાસ્થ્ય પણ બહારનું ખાવાનું બંધ થતાં સારું રહે છે. 
  • હા, પણ વજન વધ્યું છે, ખાસ તો પેટ અને એને હવે થોડું ઓછું કરવું જોઈએ એવું લાગી રહ્યું છે. જે કઈ શારીરિક કસરત થાય છે એ બધી ઘર પરની અગાસીમાં જ થાય છે. પણ મજા આવે છે.
  • ઘરે રહેવા અને અગાસી ઉપર રમવા રીવાંશી ટેવાય ગઈ છે પણ ગઈ કાલે થોડી વાર માટે એને નીચે એની સાયકલ પર લઇ ગયો'તો પણ પછી તો એ ઘરે આવા માનતી જ નો'તી. એટલે પછી નક્કી કર્યું કે અગાસી હમણાં ભલી એને રમવા માટે. 
  • ઓફિસમાં પણ ૩-૪ જણને કોરોના થયો છે. એક તો અમારા ગ્રુપમાં જ આવ્યો છે. એટલે અમારે પણ ગયા અઠવાડિયે ટેસ્ટીંગ કરાવું પડ્યું.  
  • રીવાંશીને ૨-૩ શબ્દો વાળા નાના વાક્યો હવે બોલતા આવડી ગયું છે. એ એનું પોતાનું નામ રીવાંશીને બદલે "હાનશી" બોલે છે :-). અને રાત્રે એને હવે મારી પાસે વાર્તા (એની ભાષામાં "ટોરી" (સ્ટોરી)) સાંભળવી ગમે છે અને એના વગર અમને સુવા નથી દેતી. અને ગમે તેટલી વાર્તાઓ કહીએ, પેલી "મંકી" વાળી ૨ વાર્તાઓ કહેવાની જ : ૧) વાંદરા અને મગર વાળી ૨) વાંદરા અને ટોપીના ફેરિયા વાળી.
  • કોઈ વાર મને ઉંઘ આવે તો પછી કિરણને કહે કે વાર્તા કહો. 
  • આજકાલ એને ગાય બહું ગમતી થઇ ગઈ છે અને રોજ એને રોટલી આપવા માટે નીચે જવાનું કહે છે. 
  • ફૂલછોડને પાણી પીવડાવાનું પણ એને બહું ગમે છે. 
  • અને હા, એને મારી જેમ ગરોળીની જરાય બીક લાગતી નથી ;-)    

ગુજરાતી ભાષા એ જો રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય બોલચાલના વિશાળ ફલક પર આવવું હશે તો

જ્યારે મનુષ્ય બહુભાષી થઈ જાય છે, મહાનગર કે નગરમાં કાન થી બે, ત્રણ, ચાર ભાષાઓ બોલતો-સમજતો થઈ જાય છે (લખતો નહીં!) ત્યારે તેની માતૃભાષાનું વ્યા...